Barszcz Mantegazziego: jak go rozpoznać i nie ucierpieć

picture of Nguyen Minh
picture of Charles Hartman
Charles Hartman
Opublikowano:
Zaktualizowano:
Kluczowe wnioski

Sok barszczu Mantegazziego w połączeniu ze światłem słonecznym oparza skórę, a reakcja może zacząć się już po 15 minutach.

Kwitnące rośliny osiągają mniej więcej 2,4 do 6 m, a puste w środku łodygi mają 5 do 10 cm średnicy.

Purpurowe plamy na łodydze pojawiają się często, ale nie zawsze, więc nigdy nie rozpoznawaj rośliny wyłącznie po tej cesze.

Zmyj sok wodą z mydłem, a potem przez 48 godzin trzymaj skórę zakrytą i z dala od słońca.

Sok w oczach to stan nagły, bo może spowodować czasową lub trwałą ślepotę.

Jedna roślina wydaje średnio około 20 000 nasion, a zdolne do kiełkowania nasiona przetrwają w glebie ponad pięć lat.

Specjaliści od chwastów ze służb doradztwa rolniczego radzą, by usuwanie zostawić przeszkolonym ekipom z odpowiednim sprzętem i odzieżą ochronną.

Licz się z tym, że teren po zabiegu trzeba obserwować przez trzy do pięciu lat, aż wyczerpie się bank nasion w glebie.

Nawigacja artykułu

Wprowadzenie

Barszcz Mantegazziego figuruje na federalnej liście chwastów szkodliwych, a jego sok oparza ludzką skórę w słońcu. Botanicy nazywają go Heracleum mantegazzianum. Roślina rośnie wyżej niż człowiek, a jeden baldach może mieć 76 cm średnicy. Jeśli na nią trafisz, twoim zadaniem jest rozpoznać ją i zgłosić. Walka na własną rękę to zły pierwszy ruch — przeszkolone ekipy z odpowiednim sprzętem zrobią to znacznie lepiej.

Sok zawiera grupę związków zwanych furanokumarynami, które pozbawiają skórę jej własnej ochrony przed słońcem. Powstałe oparzenie ma nazwę medyczną, fitofotodermatoza, i może zostawić ślady utrzymujące się miesiącami. NYSDEC podaje, że reakcja zaczyna się już po 15 minutach od kontaktu soku ze skórą, a bolesne pęcherze pojawiają się w ciągu 48 godzin. Pot i rosa pogarszają sprawę. Sok znajduje się w każdej części rośliny, więc każdy kontakt traktuj jak narażenie.

Większość poradników o tej roślinie powstała z myślą o brytyjskich ogrodach i opiera się na jednym teście, który się nie sprawdza. Purpurowe plamy widać na wielu łodygach barszczu Mantegazziego, ale cecha ta nie jest stała, więc same plamy niczego nie potwierdzają. Te poradniki pomijają też część, która decyduje o trwałości twojej pracy. Nasiona zachowują żywotność w glebie ponad pięć lat, a zwalczanie oznacza 3 do 5 lat obserwacji po usunięciu ostatniej rośliny.

Barszcz Mantegazziego dotarł do Stanów Zjednoczonych w 1917 roku jako roślina ozdobna do ogrodów. Uprawiano go też dla pszczół, a nasiona wykorzystywano jako przyprawę — i tak roślina tak groźna trafiła do ziemi z premedytacją. Sfotografuj podejrzany okaz z dystansu, a potem wyślij zdjęcie do stanowego urzędu rolnictwa albo zgłoś je w serwisie iMapInvasives. Nigdy jej nie koś ani nie tnij, bo sok z przełamanej łodygi potrafi rozprysnąć się na 0,9 do 1,2 m.

Jak rozpoznać barszcz Mantegazziego, zanim go dotkniesz

Rozpoznanie barszczu Mantegazziego sprowadza się do trzech sprawdzeń w ustalonej kolejności: najpierw ogólna wielkość, potem kształt liścia, na końcu liczba promieni w baldachu. Wszystkie trzy wykonuj z kilku kroków dystansu. Dojrzałe, kwitnące rośliny mierzą mniej więcej 2,4 do 6 m wysokości, a rozrzut jest duży, bo każda stanowa agencja podaje inną liczbę. Pomiary z Wirginii wskazują typową roślinę o wysokości 1,8 do 2,4 m, przy czym jeden okaz miał 5,5 m.

Łodyga barszczu Mantegazziego mówi więcej niż wysokość. Jest pusta w środku i żebrowana, pokryta szorstkimi białymi szczecinami, a u w pełni wyrośniętej rośliny może zgrubieć do 15 cm średnicy. U wielu okazów widać ciemne, czerwonopurpurowe plamy. To marmurkowanie pojawia się często, ale nie jest cechą stałą gatunku, więc samo z siebie nigdy nie przesądza sprawy.

Potem przyjrzyj się liściom. Pojedynczy liść złożony osiąga w skrajnych przypadkach 2,4 m szerokości, czyli więcej niż cokolwiek, co rośnie w przydrożnym rowie. Głęboko klapowane liście dzielą się na ostro zakończone odcinki i mają poszarpany zarys. Liście barszczu największego pozostają szersze i bardziej zwarte, a ta różnica w wcięciu to najbardziej przydatny test, jaki masz z bezpiecznej odległości.

Ogólna wielkość

  • Wysokość: Dojrzałe, kwitnące rośliny mierzą mniej więcej 2,4 do 6 m, wobec zmierzonego maksimum 3 m u rodzimego barszczu największego.
  • Łodyga: Puste w środku, żebrowane łodygi mają 5 do 10 cm średnicy, przy czym Virginia Tech odnotował maksimum 15 cm.
  • Pierwszy rok: W pierwszym roku roślina tworzy tylko niską, krzaczastą rozetę, więc sama wielkość nie zdradzi młodego okazu.

Powierzchnia łodygi i szczeciny

  • Faktura: Szorstkie białe włoski i sztywne szczeciny pokrywają łodygę i ogonki liściowe, przez co z daleka wygląda ona chropowato i kolczasto.
  • Plamy: Ciemne, czerwonopurpurowe marmurkowanie często występuje na łodydze, ale różni się między roślinami i samo nie wystarczy do rozpoznania.
  • Sok: Wszystkie części rośliny zawierają przezroczysty, wodnisty sok, więc wystarczy szczecina złamana rękawem, by go uwolnić.

Kształt i wcięcie liścia

  • Rozmiar: Liście złożone dorastają do 1,5 m szerokości, przy zmierzonym przez Virginia Tech maksimum 2,4 m.
  • Wcięcie: Liście są głęboko klapowane, z ostro zakończonymi klapami i mocno powcinanym zarysem całości.
  • Porównanie: Liście barszczu największego są bardziej jajowate i zwarte, i to najbardziej użyteczna różnica między obiema roślinami.

Kwiatostan i liczba promieni

  • Baldach: Płaskie, białe baldachy osiągają do 76 cm średnicy i składają się z mnóstwa drobnych, pięciopłatkowych kwiatów.
  • Promienie: Policz szypuły odchodzące od łodygi: barszcz Mantegazziego ma ich ponad 50, barszcz największy mniej niż 30.
  • Termin: Kwitnienie trwa mniej więcej od połowy maja do lipca, a NYSDEC odnotowuje szczyt od końca czerwca do połowy lipca.

Przeprowadź przez ten schemat jedną podejrzaną roślinę. Powiedzmy, że biało kwitnąca kępa na skarpie rowu przerasta stojące za nią ogrodzenie o wysokości 1,8 m — wielkość utrzymuje ją w grze i wyklucza większość tego, co tam rośnie. Liść odziomkowy jest pocięty na ostre, poszarpane odcinki, a nie na szerokie i zwarte, co przybliża sprawę. Potem rozstrzyga liczba promieni. Ponad 50 szypuł w jednym baldachu wskazuje na barszcz Mantegazziego, mniej niż 30 na barszcz największy.

Do Not Rely On Purple Blotches

Virginia Cooperative Extension calls purple stem spotting frequent but inconsistent for the species, so check leaf dissection, overall scale and ray count before you decide.

Rośliny, które wprowadzają ludzi w błąd

„To ta zabójcza, prawda?" — zapytał mnie mężczyzna z sąsiedniej działki, celując rylcem w baldach wyższy od jego szopy. Sprawdziłem kwiatostan i naliczyłem 22 szypuły. Jego roślina to był barszcz największy. Ten dorasta do około 3 m i ma mniej niż 30 promieni w baldachu, podczas gdy baldach barszczu Mantegazziego liczy ich ponad 50.

Wysokość to najgorsza cecha na początek. Roślina w pierwszym roku siedzi nisko jako rozeta, a barszcz największy na żyznej, wilgotnej glebie i tak potrafi przestraszyć każdego przechodnia. Zamiast tego policz promienie i przyjrzyj się brzegowi liścia, bo zarys liścia sprawdza się przy każdym rozmiarze, a promienie rozstrzygają sprawę u rośliny kwitnącej. Virginia Cooperative Extension zmierzyła obie rośliny. Poniższa tabela zestawia barszcz Mantegazziego z barszczem największym cecha po cesze, a rozpoznawanie baldaszkowatych częściej opiera się na dwóch ostatnich wierszach niż na pierwszym.

Barszcz Mantegazziego a barszcz największy
CechaMaksymalna wysokośćBarszcz Mantegazziego
zmierzone 5,5 m
Barszcz największy3 m
CechaSzerokość liściaBarszcz Mantegazziegodo 2,4 mBarszcz największydo 1 m
CechaŚrednica łodygiBarszcz Mantegazziegodo 15 cmBarszcz największydo 5 cm
CechaSzerokość kwiatostanuBarszcz Mantegazziegookoło 46 cmBarszcz największyokoło 30 cm
CechaPromienie w baldachuBarszcz Mantegazziego
ponad 50
Barszcz największymniej niż 30
CechaZarys liściaBarszcz Mantegazziegogłęboko wcinany, z ostrymi klapamiBarszcz największybardziej jajowaty i zwarty
Dane zmierzone i opublikowane przez Virginia Cooperative Extension, Virginia Tech.

Barszcz największy zbiera najwięcej błędnych rozpoznań. Nie jest jednak sam. Szalej jadowity, marchew zwyczajna, dzięgiel, bez czarny, szkarłatka amerykańska i sałata kompasowa również bywają brane za tę roślinę. To sześć kolejnych okazji do pomyłki przy czymś, co potrafi cię poparzyć — policz więc promienie, zanim nazwiesz to, na co patrzysz.

Jest jeszcze rozróżnienie między barszczem Mantegazziego a barszczem zwyczajnym. To trudniejsza sprawa. Trzy blisko spokrewnione euroazjatyckie gatunki Heracleum mają wspólne cechy i potrafią się krzyżować, więc botanicy traktują czasem całą grupę jako jeden kompleks Heracleum mantegazzianum. Jeśli stojąc na miejscu nie potrafisz ich odróżnić, potraktuj swoją roślinę jako tę groźną i trzymaj gołą skórę z dala od każdej jej części.

Sok, słońce i uszkodzenia skóry

Oparzenie nie bierze się z samego dotknięcia rośliny. Sok barszczu Mantegazziego zawiera furanokumaryny, związki, które pozbawiają skórę jej własnej ochrony przed promieniowaniem ultrafioletowym. Resztę robi światło słoneczne. Sok znajduje się w każdej części rośliny, więc złamany ogonek liściowy jest równie groźny jak przecięta łodyga. Przy cięciu lub uszkodzeniu rośliny sok rozpryskuje się na 0,9 do 1,2 m. Podkaszarka żyłkowa zamienia jedną roślinę w aerozol.

Dlaczego sok na skórze początkowo nic nie robi? Furanokumaryny potrzebują promieniowania ultrafioletowego, żeby zareagować, więc w pomieszczeniu albo po zmroku ramię wygląda i czuje się normalnie. Na tym polega pułapka. Mycia i tak nie da się odłożyć, bo sok czeka i reaguje w chwili, gdy dosięgnie go światło dnia, a ciepło i wilgoć, na przykład pot lub rosa, nasilają reakcję. Umyj skórę wodą z mydłem, jak tylko możesz, a potem ją zakryj i trzymaj z dala od słońca.

Injury Timeline After Contact

Within 15 minutes

The skin reaction can begin this fast once sap is on the skin and sunlight reaches it.

Within 48 hours

Painful blisters form and turn dark and pigmented, which is why the skin must stay covered.

Days afterwards

Cornell Cooperative Extension reports lesions fading within days, though the skin stays reactive to sunlight.

Months to six years

Purple or black scars can persist; a few months is typical and six years is the outer bound.

Lekarze nazywają tę reakcję fitofotodermatozą. Oparzenia od barszczu Mantegazziego dochodzą do pęcherzy i bolesnego zapalenia skóry, a przebiegają według harmonogramu, nie przypadkiem. Przez 48 godzin po kontakcie trzymaj to miejsce zakryte i z dala od światła słonecznego. Zgłoś się też do lekarza, bo wczesne leczenie miejscowymi sterydami łagodzi przebieg reakcji.

The reaction can begin as soon as 15 minutes after getting sap on your skin and can result in painful blisters that form within 48 hours and become dark and pigmented.
— New York State Department of Environmental Conservation, New York State Department of Environmental Conservation

Ludzie najczęściej pytają o blizny. NYSDEC i stan Waszyngton podają, że purpurowe lub czarne ślady utrzymują się maksymalnie sześć lat. Ta sama agencja zaznacza jednak, że zwykle blizny trwają tylko kilka miesięcy i przy jednorazowym narażeniu to bardziej prawdopodobny scenariusz. Zagojona skóra może pozostać wrażliwa na słońce przez lata, więc ten fragment ramienia będzie potrzebował filtra jeszcze długo po tym, jak przebarwienie zblednie.

Pierwsza pomoc po kontakcie z sokiem

Ocierasz się o złamaną łodygę i nic nie boli. Sok nie daje żadnego ostrzegawczego pieczenia, więc pierwsze dziesięć minut wygląda jak fałszywy alarm. To właśnie ono decyduje, jak ciężkie będzie oparzenie. Ruszaj po wodę z mydłem i po drodze chroń skórę przed słońcem. Departament Ochrony Środowiska stanu Nowy Jork podaje, że reakcja może zacząć się 15 minut po tym, jak sok trafi na skórę.

Co więc robić, gdy dotkniesz barszczu Mantegazziego? Umyj, zakryj, potem trzymaj się z dala od światła. Pierwsza pomoc działa, bo sok oparza dopiero wtedy, gdy dosięgnie go słońce, więc wczesne zmycie odbiera reakcji paliwo. Nie czekaj z tym na zaczerwienienie.

What To Do Right Away
1
Wash and get out of the sun

Wash the skin with soap and water as soon as you can, and move out of direct sunlight. Neither one can wait.

2
Cover the skin for 48 hours

Keep the washed area covered and away from sunlight for the next 48 hours, even on a gray day.

3
Handle clothing separately

Take off contaminated clothing with care and wash it separately in warm water with detergent.

4
See a physician if it reacts

Get medical care if a reaction starts, because a steroid cream works best applied early.

Sap In The Eyes Is Urgent

Rinse the eyes with water, cover them or wear sunglasses and seek medical care straight away, because sap in the eyes can cause temporary or permanent blindness.

Lekarz może przepisać maść ze sterydem, a przynosi ona najwięcej pożytku, dopóki reakcja jest świeża. Przy płytkim oparzeniu ulgę da zwykły balsam albo aloes. Po zagojeniu pęcherzy często zostają purpurowe lub czarne ślady, a większość z nich blednie w ciągu kilku miesięcy.

Ten fragment skóry pozostaje wrażliwy długo po tym, jak wygląda już normalnie. Nadwrażliwość na słońce może trwać miesiące, a czasem lata, więc smaruj to miejsce filtrem za każdym razem, gdy wychodzisz na zewnątrz. Sok przenosi się też na ubranie, więc zdejmij je tak, by nie przeciągać go po czystej skórze, i wypierz osobno.

Usuwanie bez pogarszania sprawy

Jak pozbyć się barszczu Mantegazziego? W większości przypadków tak, że zatrudniasz do tego kogoś innego. Przeszkolona ekipa przyjeżdża w wodoszczelnej odzieży, wykonuje zabieg zanim roślina zawiąże nasiona i tnie łodygi bez rozbryzgiwania soku po całym podwórku. Profesjonalne usuwanie brzmi jak przesada wobec chwastu, dopóki nie zobaczysz, co sok robi ze skórą w słońcu. Zacznij od powiatowego biura ds. chwastów szkodliwych. Podpowiedzą ci, kto w okolicy ma uprawnienia do wykonania zabiegu, a zgłoszenie stanowiska i tak ich interesuje.

Nie koś. Nie przejeżdżaj po tym również podkaszarką żyłkową. Stan Waszyngton donosi, że koszenie tylko pobudza tworzenie pąków, więc ścięta kępa odrasta z większą liczbą punktów wzrostu niż wcześniej. Ostrze zamienia przy tym sok w aerozol. Koszenie to najszybszy sposób, by z jednej groźnej rośliny zrobić twarz zalaną sokiem i większy płat w przyszłym roku.

Who Should Handle Removal
Trained crews
  • Extension weed specialists advise leaving control to people with training, experience and proper equipment.
  • A licensed pesticide applicator can apply a systemic herbicide safely, which is what University of Maryland Extension recommends.
  • Crews wear full waterproof protective gear and know how to cut without spraying sap across the work area.
What a homeowner can do
  • Photograph the plant from a distance and report it rather than cutting into it.
  • Never mow, trim or weed-whack a patch, because mowing stimulates budding and flings sap.
  • Keep children, pets and grazing animals off the patch until it has been treated.

Jeśli kępa jest mała i mimo wszystko bierzesz się za nią sam, Wisconsin DNR podaje liczby dotyczące wykopywania ostrym szpadlem. Przetnij korzeń 2,5 do 5 cm pod powierzchnią gleby i zrób to przed zawiązaniem nasion. Baldachy zapakuj do worka na wysypisko, nie na kompost. Lista herbicydów na barszcz Mantegazziego jest krótka. Glifosat w stężeniu 2,5% substancji czynnej sprawdza się jako oprysk dolistny albo zabieg na ścięte łodygi, podobnie triklopyr i metsulfuron metylowy, ten ostatni w dawce 43 g na 3,8 l. Nie zatwierdzono żadnego owada do biologicznego zwalczania tej rośliny, więc nikt nie zje jej za ciebie.

Spędziłem poranek przy rowie melioracyjnym, patrząc, jak ekipa wycina kępę barszczu, i wyszedłem z tego bez oparzeń. Każdy element mojego wyposażenia był pożyczony. Wodoszczelne rękawice z długim mankietem sięgające za łokieć, przyłbica, długie rękawy, spodnie i buty — wszystko z tworzywa i wodoodporne. Tak wygląda lista środków ochrony przy barszczu Mantegazziego, a bawełny na niej nie ma. Nie ma na niej też podkaszarki ani kosy spalinowej, które nowojorskie wytyczne wprost wykluczają.

Attempting control of giant hogweed is not recommended. This task should be left to those with training, experience, and proper equipment.
— Michael Flessner and Jordan Metzgar, Virginia Cooperative Extension, Virginia Tech, Virginia Cooperative Extension

Bank nasion, prawo i zgłaszanie

Roślina kwitnie raz, zawiązuje nasiona i zamiera, a to właśnie nasiona przetrwają dłużej niż ty. NYSDEC podaje średnio 20 000 nasion na roślinę, przy czym niektóre osiągają 100 000, a stan Waszyngton daje szerszy zakres 1500 do 100 000. Wisconsin DNR odnotowuje kiełkowanie powyżej 50%, więc ponad połowa tego, co spadnie na glebę, może wzejść jako siewka.

Tak wygląda bank nasion w praktyce. Według NYSDEC nasiona zachowują żywotność w glebie ponad 5 lat, a w stanie Waszyngton 7 lat lub dłużej. Virginia Cooperative Extension zaleca 3 do 5 lat obserwacji po usunięciu ostatniej rośliny. Wyjmiesz jeden dorosły okaz, odejdziesz — i w tym samym miejscu wschodzi kolejne pokolenie.

Seeds And Legal Status
Seeds per plant
About 20,000, some up to 100,000
Germination rate
More than 50%
Seed viability
Over 5 years; 7 plus in Washington
Monitoring needed
3 to 5 years after control
United States status
Federal noxious weed

Następnej wiosny kucałem w mokrym żwirze na brzegu strumienia i znalazłem siewki w promieniu około 3 m od miejsca, gdzie stała roślina macierzysta. Tam ląduje większość nasion. Część trafiła do wody, bo nasiono potrafi unosić się na powierzchni nawet 3 dni, i brzeg poniżej miał już własne zielone rozsypisko.

Barszcz Mantegazziego jest federalnym chwastem szkodliwym w rozumieniu Plant Protection Act, więc przewożenie rośliny lub jej nasion przez granice stanów bez zezwolenia łamie prawo federalne. Nowy Jork zakazuje jej na podstawie 6 NYCRR Part 575, Wisconsin wprowadził zakaz całkowity, a stan Waszyngton umieścił ją wśród chwastów szkodliwych klasy A objętych kwarantanną w przepisie WAC 16-752. Te przepisy ograniczają przemieszczanie rośliny i nasion, a nie samo znalezienie jej na podwórku. Oznaczają jednak, że właściwym pierwszym ruchem jest zgłoszenie barszczu Mantegazziego ludziom, którzy nanoszą stanowiska na mapę, zamiast wożenia go gdziekolwiek na własną rękę.

Report It, Do Not Cut It

Send clear photos of the flower, stem and foliage to your state extension service or noxious weed board. New York also runs a giant hogweed hotline on 1-845-256-3111.

Popularne mity

Mit

Purpurowe plamy na łodydze to jedyny pewny sposób, by odróżnić barszcz Mantegazziego od wszystkich nieszkodliwych sobowtórów.

Rzeczywistość

Virginia Cooperative Extension określa to plamkowanie jako niestałe u tego gatunku, więc oceniaj także wcięcie liścia, ogólną wielkość i liczbę promieni.

Mit

Oparzenie od barszczu zachowuje się jak zwykła ogrodowa wysypka, więc znika w kilka dni i nie zostawia śladu.

Rzeczywistość

Pęcherze mogą powstać w ciągu 48 godzin, a NYSDEC odnotowuje blizny utrzymujące się nawet sześć lat, obok trwałej nadwrażliwości na słońce.

Mit

Skoszenie albo podkoszenie płatu barszczu to szybki i tani sposób na oczyszczenie terenu.

Rzeczywistość

Koszenie tylko pobudza tworzenie pąków i rozbryzguje sok; NYSDEC odnotowuje rozprysk soku na 0,9 do 1,2 m przy cięciu roślin.

Mit

Jednorazowe wykopanie roślin kończy problem, a teren jest od tego dnia czysty.

Rzeczywistość

Nasiona zachowują żywotność w glebie ponad pięć lat, dlatego Virginia Cooperative Extension zaleca obserwację stanowiska przez trzy do pięciu lat.

Mit

Każdy płat barszczu Mantegazziego to uciekinier z dzikiej populacji, która rozprzestrzeniła się tam sama.

Rzeczywistość

Virginia Cooperative Extension ustaliła, że wszystkie znane populacje w Wirginii zostały nasadzone celowo, a roślina dotarła do Stanów Zjednoczonych w 1917 roku jako ozdobna.

Podsumowanie

Odsuń się i sfotografuj całą roślinę, a potem łodygę, jeden liść i baldach, z odległości 3 m lub większej. Zgłoś barszcz Mantegazziego do stanowej agencji albo powiatowego ośrodka doradztwa, zanim czegokolwiek dotkniesz. Trzymaj ludzi, zwierzęta i kosiarki z dala od płatu, dopóki nie dostaniesz odpowiedzi, i oznacz jego granicę taśmą, żeby nikt nie wszedł tam z gołymi rękami. Potem zorganizuj usunięcie przez przeszkoloną ekipę.

Nowy Jork prowadzi infolinię pod numerem 1-845-256-3111, a stanowa agencja powie ci, czy na zdjęciach jest ta właściwa roślina. University of Maryland Extension prosi o wyraźne ujęcia kwiatu, łodygi i liści przesłane do jej internetowego punktu porad. Cornell radzi nanieść stanowisko na mapę w serwisie iMapInvasives, co zajmuje jakąś minutę. Każda z tych dróg liczy się jako zgłoszenie chwastu szkodliwego i każda sprawia, że twoje zdjęcia obejrzy fachowiec, zanim ktoś utnie choć jedną łodygę.

Sezon na wypatrywanie barszczu Mantegazziego trwa od połowy maja do lipca, gdy rośliny kwitną i wyraźnie górują nad wszystkim dookoła. Potwierdź rozpoznanie, wysyłając zdjęcia do służby doradztwa. Naciskaj na zwalczanie zanim dojrzeją baldachy z nasionami, bo jedna roślina potrafi zrzucić około 20 000 nasion. Po zakończeniu prac stanowisko trzeba obserwować jeszcze przez trzy do pięciu lat — tyle Virginia Cooperative Extension daje na wyczerpanie się nasion w glebie.

Jedno uczciwe zastrzeżenie. Nie oczekuje się, by roślina rozprzestrzeniała się samodzielnie w Wirginii, która leży na południe od jej typowego amerykańskiego zasięgu w Nowym Jorku i Pensylwanii. Wysoki, biały baldach w ciepłym, południowym ogrodzie to znacznie częściej jeden z sobowtórów. Usuwanie barszczu Mantegazziego należy do ekip z przeszkoleniem i odpowiednim sprzętem. Rozpoznaj go i zgłoś, a swoje narzędzia ogrodowe trzymaj od niego z daleka.

Słowniczek

Furanocoumarins
The chemical compounds in giant hogweed sap that stop skin protecting itself from ultraviolet light.
Noxious weed
A plant that a government has legally listed as harmful, which usually restricts moving, selling or planting it.
Phytophotodermatitis
A skin reaction that happens when certain plant chemicals on the skin meet sunlight, causing burning, blistering and dark marks.
Rays
The individual stalks that radiate from the centre of an umbel, and a countable clue for telling giant hogweed from cow parsnip.
Root crown
The point where the stem meets the roots, which can carry buds that resprout if it is left in the ground.
Rosette
The low circle of leaves a plant forms close to the ground before it sends up a tall flowering stem.
Soil seed bank
The store of living seed already sitting in the soil, waiting to germinate in later years.
Umbel
A flat-topped flower head where many small stalks spread out from one point like the spokes of an umbrella.

Źródła zewnętrzne

Najczęściej zadawane pytania

Jak odróżnić barszcz zwyczajny od barszczu Mantegazziego?

Sprawdzaj cechy samego barszczu Mantegazziego, a nie tej drugiej rośliny. Wyróżniają go puste w środku łodygi o średnicy 5 do 10 cm, liście do 1,5 m szerokości i ponad 50 promieni w baldachu.

Czy mogę dotknąć barszczu Mantegazziego i nie oparzyć się?

Każdy kontakt traktuj jak narażenie. NYSDEC ostrzega, że oparzyć może już samo otarcie się o liście, a Cornell twierdzi, że szkodzi sok ze zgniecionych części — przyjmij więc gorszy wariant.

Jak wygląda wysypka po barszczu Mantegazziego?

Skóra czerwienieje i swędzi, potem tworzą się zmiany przypominające oparzenia i duże pęcherze. W ciągu 48 godzin pęcherze ciemnieją, a po nich mogą zostać purpurowe lub czarne blizny.

Jak długo goją się oparzenia od barszczu Mantegazziego?

Cornell Cooperative Extension podaje, że zmiany bledną w ciągu kilku dni. Blizny utrzymują się zwykle kilka miesięcy, choć NYSDEC i stan Waszyngton odnotowują przypadki trwające nawet sześć lat.

Dlaczego sok barszczu Mantegazziego oparza skórę w słońcu?

Sok zawiera furanokumaryny. Uniemożliwiają one skórze ochronę przed promieniowaniem ultrafioletowym, więc słońce wywołuje fitofotodermatozę: pieczenie, pęcherze i ciemne przebarwienia.

Czy sok barszczu Mantegazziego może spowodować ślepotę?

To ryzyko jest udokumentowane. University of Maryland Extension, Cornell Cooperative Extension i centrum gatunków inwazyjnych USDA ostrzegają, że sok w oczach może oślepić.

Gdzie najczęściej występuje barszcz Mantegazziego?

Preferuje wilgotne, żyzne gleby na terenach zalewowych, brzegach cieków i poboczach dróg. NYSDEC odnotowuje jego zadomowienie w Nowej Anglii, regionie środkowoatlantyckim i na północnym zachodzie.

Jak inaczej nazywa się barszcz Mantegazziego?

Botanicznie to Heracleum mantegazzianum z rodziny selerowatych. Virginia Tech łączy go z dwoma blisko spokrewnionymi gatunkami euroazjatyckimi, które nakładają się na siebie i krzyżują, traktowanymi czasem jako jeden kompleks.

Czy powinieneś usuwać barszcz Mantegazziego samodzielnie?

Specjaliści od chwastów ze służb doradztwa odradzają to. Virginia Cooperative Extension podaje, że zwalczanie należy zostawić osobom z przeszkoleniem, doświadczeniem i odpowiednim sprzętem.

Co niszczy barszcz Mantegazziego?

Oto metody, które działają — a według służb doradztwa powinny je wykonywać przeszkolone ekipy:

  • Herbicyd systemiczny aplikowany przez osobę z uprawnieniami, na przykład glifosat w stężeniu 2,5% substancji czynnej, triklopyr albo metsulfuron metylowy
  • Wykopywanie małych roślin ostrym szpadlem, z przecięciem 2,5 do 5 cm pod powierzchnią gleby, przed zawiązaniem nasion
  • Usuwanie szyi korzeniowej i korzeni u większych roślin, żeby pąki na szyi nie mogły odbić
  • Powtarzanie zabiegów i obserwacja stanowiska przez trzy do pięciu lat, aż wyczerpie się bank nasion w glebie
Czytaj dalej