Sierplant · Saxifragaceae
Schuimbloem
Tiarella cordifolia
Een zachtaardige inheemse schaduwplant die elk voorjaar schuimige witte aren omhoog steekt en de rest van het jaar neerstrijkt tot een zacht groen tapijt.
Halfschaduw
Elke 3–7 dagen
tot -40°C
13–30 cm

Overzicht
Sta je met de mond vol tanden bij een schaduwrijk hoekje, dan is schuimbloem een fijne plek om te beginnen. In het voorjaar steekt hij slanke aren omhoog, dicht bezet met kleine bloempjes die wit naar roze blozen en boven het blad lijken te zweven als drijvend schuim, vandaar de naam. Hij hoort van oorsprong bij het oosten van Noord-Amerika als inheemse bosplant uit de steenbreekfamilie, en trekt over de grond via uitlopende wortelstokken en stolonen, waarbij hij zich zonder enige moeite stilletjes verweeft tot een laag, bladrijk tapijt.
Het hartvormige, vaak gelobde blad doet het meeste werk, en het is heerlijk makkelijk om leuk te vinden. Het blijft als halfwintergroen blad tot ver in de winter zitten, en bij veel vormen kleurt het bronskleurig of diep roodgeaderd zodra de kou invalt. Winterhard door USDA-zone 3 tot 9, houdt schuimbloem het vol in het soort dichte, droge schaduw waar de meeste bloeiers het gewoon opgeven, dus een lastig plekje is geen reden tot zorg.
Wat hij van je vraagt, is verfrissend weinig: schaduw, gestage vochtigheid en rijke bosgrond. Geef hem dat en hij verzorgt zichzelf grotendeels, elk seizoen een beetje breder wordend. Herten lopen er meestal aan voorbij, de probleemlijst is kort, en zodra een pol gevestigd is, kun je hem om het jaar in het voorjaar delen voor gratis planten, dus vroege fouten zijn makkelijk te herstellen.
Verzorging
De korte versie: schuimbloem is blij met halfschaduw tot volle schaduw en rijke, humusrijke grond die gelijkmatig vochtig blijft en in de winter vrij kan draineren, en heeft in goede bosgrond bijna geen bemesting nodig, dus ontspan en laat hem zich vestigen.
Licht
Schuimbloem voelt zich het meest thuis in halfschaduw tot volle schaduw, dus een plek onder bomen of langs de koele noordkant van het huis past hem prachtig. Het is een van de weinige bloeiende bodembedekkers die ook in zware schaduw blijft presteren, waardoor die sombere hoekjes een veel kleiner probleem worden.
Water
Houd de grond gelijkmatig vochtig en probeer te voorkomen dat hij uitdroogt, want dit kleine plantje heeft eigenlijk geen enkele tolerantie voor droogte. Water geven elke 3 tot 7 dagen werkt voor de meeste plekken, maar ga voorzichtig te werk in de winter, want grond die koud en nat blijft, kan de wortelstok laten wegrotten voordat je het merkt.
Bodem
Schuimbloem houdt van rijke, humusrijke grond die vochtig blijft maar toch draineert, veel zoals de zachte bladstrooisel op een bosbodem. Streef naar een pH van 6,0 tot 7,0, ergens tussen licht zuur en neutraal, en een royale hoeveelheid compost of bladaarde er vóór het planten doorheen werken, geeft hem een goede start.
Luchtvochtigheid
Er is hier geen luchtvochtigheidsgetal om na te jagen, want gewone buitenlucht is ruim voldoende. Waar schuimbloem echt om geeft, is gestage bodemvochtigheid, dus richt daar je aandacht op en de plant is tevreden.
Bemesting
Dit is een lichte eter die het prima redt in goede bosgrond, zonder veel hulp van jou. Een dunne toplaag compost of een evenwichtige meststof eenmaal in het groeiseizoen dekt alles wat hij wil, en meer opstapelen doet niets goeds.
Snoeien
Snoeien is nauwelijks een klus, meer een zacht opruimbeurtje. Bij de start van het groeiseizoen knip je gehavend of door de winter aangetast blad weg, en al snel komt er een golf fris blad voor in de plaats.
Formaat & plantafstand
Schuimbloem blijft laag en netjes, en bereikt 13 tot 30 cm hoogte en breidt zich na verloop van tijd uit tot 30 tot 60 cm breed. Zet elke plant ongeveer die afstand uit elkaar en ze groeien vanzelf samen tot één zacht, aaneengesloten tapijt.
Wanneer planten
Schuimbloem volgt het ritme van het bos, en dat ritme meevolgen maakt het makkelijk. Zet nieuwe planten in het voorjaar of de vroege herfst in koele, vochtige grond, en kijk dan uit naar de bloemaren die in het voorjaar opkomen en in mei hun hoogtepunt bereiken, waarna het blad de show de rest van het seizoen overneemt.
Gebruikelijke maanden voor een gematigd klimaat: begin eerder in warme zones, later waar voorjaarsvorst lang aanhoudt.
- Zaaien: Eind winter; de kieming van het zaad kan traag zijn en de planten zijn grotendeels zelfonverenigbaar.
- Planten: Voorjaar of vroege herfst, op schaduwrijke, vochtige plekken.
- Oogsten: Bloeit in het voorjaar, met een hoogtepunt in mei, met aren van kleine witte tot roze bloemen.
Winterhardheid
Temperatuur: tot -40°C
Problemen oplossen
Wees gerust, want schuimbloem geeft zelden veel problemen, en bijna alles wat wel misgaat komt neer op grond die te droog of te drassig is geworden. Houd blad en wortelstok in de gaten voor de eerste stille signalen, en grijp er vroeg op in terwijl de oplossing nog simpel is. Vergelijk hieronder wat je ziet om de oorzaak te achterhalen.
Wortelstokken die wegrotten en planten die het in de winter begeven
Het is het staan in koude, natte grond gedurende de winter, niet de kou zelf, dat schuimbloem de das omdoet. Drassige grond leidt tot wortelstok- en wortelrot, en de wortelstok die stevig zou moeten aanvoelen, wordt in plaats daarvan zacht en verkleurd. Een verrotte wortelstok is niet meer te redden, dus maak je daar geen zorgen om: verwijder de ergste delen, werk organisch materiaal door de grond om de drainage te verbeteren, of verplaats de plant naar hoger gelegen grond waar water niet blijft staan.
Oplossing:
- Verbeter de drainage door organisch materiaal toe te voegen
- Verplaats naar een beter drainerende plek
- Verwijder en gooi verrotte wortelstokken weg
Blad dat slap en bruin wordt bij heet, droog weer
Schuimbloem kan gewoon niet tegen droogte, en het blad verschroeit en verkleurt snel bruin zodra de grond opdroogt. Duw een vinger een paar centimeter in de grond om te controleren, en geef dan een diepe, doorweekende beurt om het vocht terug te brengen. Een knusse mulch van compost of bladaarde houdt dat vocht vast, en wat extra schaduw tijdens het heetste deel van de dag verlicht de druk.
Oplossing:
- Geef diep water om de vochtigheid weer gelijkmatig te herstellen
- Breng een laag bladaarde of compostmulch aan om vocht vast te houden
- Bied extra schaduw tijdens het heetste deel van de dag
Ingekeepte bladranden bij planten die kracht verliezen
Nette, C-vormige hapjes uit de bladranden zijn het visitekaartje van de taxuskever (zwarte snuitkever). De volwassen kevers knabbelen na het invallen van de duisternis aan die randen, al wordt de diepere schade ondergronds aangericht door hun larven, bleke pootloze engerlingen die op de wortels teren. Bekijk de bladranden en graaf wat om de engerlingen op te sporen, doorweek de grond dan met nuttige nematoden en pak of vang de volwassen kevers zodra het donker wordt.
Oplossing:
- Verwijder en vernietig aangetast plantafval
- Breng nuttige nematoden in de grond aan tegen de larven
- Vang of pak de volwassen kevers 's nachts met de hand
Giftigheid
Hier is een geruststellend bericht voor iedereen met huisdieren of kleintjes rondlopend: schuimbloem geldt als niet giftig voor zowel dieren als mensen. Hij staat op geen enkele giftige-plantenlijst van de ASPCA en ook niet in de databank van giftige planten van Cornell, dus je kunt hem gerust in een schaduwperk zetten en nieuwsgierige katten, honden en kinderen zonder zorgen laten rondsnuffelen.
Veilig voor
Mensen · Katten · Honden · Paarden · Konijnen · Vee · Vogels
Katten Veilig
Schuimbloem is veilig in de buurt van katten. Hij ontbreekt zowel op de giftige-plantenlijst van de ASPCA als in de databank van giftige planten van Cornell, dus een nieuwsgierig hapje doet geen kwaad.
Honden Veilig
Er is niets giftigs bekend voor honden. Een pup die aan het blad krabt of er eentje inslikt, is prima af, al kan het naar binnen schrokken van een grote portie groen de maag voor een tijdje van streek brengen.
Paarden Veilig
Er is geen enkel geval bekend van schuimbloem die paarden schaadt, en de plant bevat geen van de stoffen die bekendstaan om hen dwars te zitten.
Konijnen Veilig
Konijnen kunnen zonder zorgen aan het blad knabbelen. Omdat de plant geen giftige stoffen bevat, kost een handjevol aangevreten rozetten je niets meer dan een minder mooi uiterlijk.
Vee Veilig
Grazers zoals geiten, runderen en schapen hebben niets te vrezen van deze zachtaardige bosbodembedekker.
Vogels Veilig
Vogels die aan het blad of de bloemstelen pikken, lopen geen gevaar bij schuimbloem.
Mensen Veilig
De plant wordt beschouwd als niet giftig voor mensen. Hij wordt niet gekweekt om te eten, maar er zit niets in dat een kind zou deren dat op een blaadje kauwt.
Variëteiten
Naast de wilde soort zijn er een paar benoemde selecties die het waard zijn om te leren kennen, de meeste gekozen om mooier ingesneden blad of een zachte roze waas in de bloemen.
Oakleaf
Het blad is diep ingesneden in lobben in de vorm van eikenblad, een duidelijke stap weg van het hartvormige blad van de gewone soort.
Montrose 13
Deze wordt gewaardeerd om bloemen die opengaan met een zachte roze waas in plaats van het gebruikelijke egale wit.
Cygnet
Tuiniers kweken hem om zijn fijn verdeelde, kenmerkend ingesneden blad.
Zo vermeerder je
Meer schuimbloem kweken is een van de makkelijkste successen in een schaduwtuin, en het delen van een gevestigde pol geeft je snellere, zekerdere resultaten dan gepruts met zaad.
ScheurenMakkelijk
Voorjaar of vroege herfst; heeft baat bij deling of verplanten minstens om het jaar. · Eén groeiseizoen
Delen is de simpelste en betrouwbaarste route naar meer schuimbloem, en het is moeilijk fout te doen. Omdat de plant zichzelf al verspreidt via wortelstokken en stolonen, kun je in het voorjaar of de vroege herfst voorzichtig een pol optillen en de gewortelde rozetten uit elkaar plukken, elk klaar om als nieuwe plant verder te groeien. De pollen worden er alleen maar blijer van, dus deel of verplaats ze minstens om het jaar, en een verse deling wortelt comfortabel binnen slechts één groeiseizoen.
ZaadGemiddeld
Zaai van eind winter tot voorjaar. · Meerdere seizoenen tot bloeigrootte
Beginnen met zaad vraagt om geduld, dus zie het als het langzame maar zekere pad. Zaai van eind winter tot in het voorjaar, maar wees voorbereid op trage, ongelijke kieming, en verwacht dat er een paar seizoenen voorbijgaan voordat de jonge planten groot genoeg zijn om te bloeien. Schuimbloem is bovendien grotendeels zelfonverenigbaar, wat betekent dat je meer dan één plant nodig hebt die stuifmeel uitwisselt voordat er zaad kan zetten.
Mythes
Schuimbloem heeft volle zon nodig om goed te bloeien.
Niet waar, want dit is in de kern een bosplant die het meest tevreden is in halfschaduw tot volle schaduw. Hij is een uitstekende bodembedekker voor zware schaduw, precies het soort schemerig hoekje waar de meeste bloeiers zouden mokken en kwakkelen.
Schuimbloem is giftig voor katten en honden.
Die zorg kun je laten varen, want hij staat op geen enkele giftige-plantenlijst van de ASPCA en ook niet in de databank van giftige planten van Cornell University. Hij geldt als niet giftig, wat hem een veilige, makkelijke keuze maakt voor een schaduwperk waar huisdieren graag rondsnuffelen.