Zet een zak biochar naast een zak kunstmest en kijk naar de etiketten. De zak kunstmest geeft je drie getallen voor stikstof, fosfor en kalium. De zak biochar geeft je er geen, en die lege plek beantwoordt de vraag "biochar of kunstmest" al helemaal zelf. Biochar bevat bijna geen plantenvoeding. Het is een bodemverbeteraar die je grond helpt vasthouden wat je er al op hebt gebracht, dus het werkt náást je bemesting in plaats van in de plaats daarvan.
Eén uitzondering is het weten waard. Sommige biochars op basis van mest bevatten wel wat stikstof, omdat de grondstof al voedingsstoffen bevatte voordat iemand hem verhitte. De meeste biochar die voor de tuin wordt verkocht, komt van hout of gewasresten en levert vrijwel niets aan voeding. Hij is bovendien alkalisch, dus hij duwt de bodem-pH omhoog. Dat helpt op zure grond en schaadt op grond die al hoog zit.
Het echte mechanisme heeft een naam. Kationenuitwisselingscapaciteit is in de kern een simpel idee. Het zegt hoe goed je bodem voedingsionen kan grijpen en vasthouden als er water doorheen trekt. Calcium, magnesium, kalium en ammonium dragen allemaal de lading die dit mogelijk maakt. Zandgrond heeft heel weinig grip, dus één keer flink gieten kan een groot deel van je voeding meteen voorbij de wortelzone spoelen. Biochar zit vol met minuscule poriën, en al dat geladen oppervlak geeft de ionen een plek om te blijven plakken tot wortels ernaar op zoek gaan.
Biochar van rijstkaf, getest door Pandian en collega's in Frontiers in Soil Science, verhoogde het vasthoudend vermogen van lemig zand met 20% bij een dosering van 1%. Kleigrond, die voedingsstoffen al goed vasthoudt, won veel minder met dezelfde behandeling. Arme zandgrond levert de grootste winst op. Beoordeel het materiaal op de grond die je hebt, niet op de claim op de zak.
Minder uitspoeling is de winst die je merkt. In kasteeltsubstraten verminderde biochar het verlies aan voedingsstoffen met 11%. Dat cijfer komt uit potten en substraten zonder aarde, dus zie het als een richting en niet als een belofte voor je bedden. Potmengsels draineren snel en lekken bij elke gietbeurt voeding weg, en daar verdient een vasthoudend materiaal zijn geld.
Er zit ook een klimaatkant aan. Lachgas uit meststoffen is de grootste bron van broeikasgassen uit de Amerikaanse landbouw, uitgedrukt in kooldioxide-equivalenten. Een meta-analyse vond dat biochar de lachgasuitstoot gemiddeld met bijna 40% verlaagt. De review meldt de omvang van die daling, niet het mechanisme erachter. Dat is één ronde van de vergelijking "biochar of kunstmest" die de biochar glansrijk wint.
Verse biochar kan een seizoen lang tegen je werken. Koolstofrijke biochar die niet is opgeladen, trekt stikstof uit de bodem terwijl microben zich tegoed doen aan de makkelijke koolstof erin. Je eerste gewas betaalt daarvoor. Laad hem eerst enkele weken op in compost of mest, zodat hij zich daar volzuigt in plaats van in je wortelzone.
Never dig bare, uncharged char into a hungry bed. Mix it into compost or manure and leave it several weeks first, so it takes up nutrients there and not from your crop.
Zie "biochar of kunstmest" als een combinatie en niet als een wedstrijd. Houd je bemestingsplan zoals het is en voeg de biochar erbovenop toe. Je gewassen halen elk seizoen nog steeds stikstof en kalium uit de grond, en dat moet je zelf aanvullen. Wat de biochar verandert, is de efficiëntie van je bemesting, want meer van wat je uitstrooit blijft binnen bereik van de wortels in plaats van onderuit weg te lopen. Zandbedden en potmengsels winnen het meest, en zware klei het minst.
Lees het volledige artikel: Biochar: wat het doet en wanneer het niet werkt
