Roślina doniczkowa · Euphorbiaceae
Korona cierniowa
Euphorbia milii
Zaoferuj jej słońce, suche korzenie i delikatną rękę, a korona cierniowa będzie kwitła dla ciebie niemal przez cały rok.
Pełne słońce
Co 7–14 dni
10–30°C
do -7°C
Przegląd
Korona cierniowa zasługuje na swoją nazwę na dwa sposoby: ma zdrewniałe pędy obszyte ostrymi kolcami oraz drobne kwiaty, które pojawiają się nad nimi niemal bez przerwy. Należy do rodziny wilczomleczowatych i rośnie jako sukulent, magazynując wodę w tych pulchnych pędach, dzięki czemu przetrwa okresy suszy, które zgubiłyby delikatniejszą roślinę. Większość ludzi trzyma ją szczęśliwie jako roślinę domową na jasnym parapecie, gdzie kwitnie z przerwami przez cały rok.
To, co możesz wziąć za kwiat, to tak naprawdę para kolorowych przylistków, zmodyfikowanych liści w czerwieni, różu lub żółci, które otulają maleńkie, prawdziwe kwiaty pośrodku. W domu utrzymuje przyjazny rozmiar i prosi o tak niewiele: mocne światło, doniczkę, która szybko się odwadnia, i dobrą, długą przerwę na suszenie między podlewaniami. Jej powolny, łagodny wzrost sprawia, że rzadko przerasta miejsce, które jej wyznaczysz.
Jedyną rzeczą, która zasługuje na twój szacunek, jest mleczny lateks ukryty wewnątrz każdego pędu. Parzy skórę i oczy oraz podrażnia jamę ustną i przewód pokarmowy, jeśli zostanie przeżuty, a kolce dodają drugą rzecz, o którą trzeba dbać. Dotykaj jej w rękawicach i trzymaj poza zasięgiem zwierząt domowych i dzieci, a będziesz mieć wytrzymałą, długowieczną roślinę, która odwdzięcza się znacznie bardziej, niż kiedykolwiek od ciebie wymaga.
Pielęgnacja
W skrócie: zapewnij jej najjaśniejsze światło, jakie możesz, najlepiej bezpośrednie słońce, żwirową mieszankę, która odwadnia się w mgnieniu oka, i podlewaj dopiero wtedy, gdy gleba całkowicie przeschnie. Nawoź lekko przez ciepłe miesiące i zawsze dotykaj jej w rękawicach.
Światło
Ustaw ją w najjaśniejszym miejscu, jakie masz, najlepiej tam, gdzie może chłonąć kilka godzin bezpośredniego słońca na parapecie skierowanym na południe. Poradzi sobie też w jasnym, rozproszonym świetle, ale kwitnienie szybko słabnie wraz ze spadkiem ilości światła, a zacieniona roślina zwykle się wyciąga i traci liście.
Podlewanie
Pozwól mieszance całkowicie przeschnąć między podlewaniami, a potem obficie ją nawodnij i pozwól wodzie odpłynąć. W praktyce wychodzi na to mniej więcej co 7 do 14 dni, a znacznie rzadziej zimą. Podmokła gleba to najpewniejszy sposób na utratę rośliny, więc pamiętaj, by wylewać wodę z podstawki.
Podłoże
Sadź ją w żwirowej, szybko odwadniającej się mieszance przeznaczonej dla kaktusów i sukulentów, takiej, przez którą woda po prostu swobodnie przepływa. Dobrze czuje się przy pH od 6,0 do 7,5, więc drenaż ma o wiele większe znaczenie niż trafienie w dokładną wartość.
Temperatura
Zwykłe ciepło pokojowe jej odpowiada, mieszcząc się gdzieś między 10°C a 30°C. Utrzymuj temperaturę powyżej 10°C i z dala od zimnych przeciągów, ponieważ to właśnie chłód w połączeniu z wilgotną glebą popycha roślinę w stronę gnicia.
Wilgotność
To roślina lubiąca niską wilgotność powietrza, która nie chce mieć nic wspólnego z zraszaniem czy wilgotnym kątem. Zwykłe, suche powietrze w pomieszczeniu jest dokładnie w jej guście, a odrobina dobrego przepływu powietrza pomaga trzymać gnicie na dystans.
Nawożenie
Nawoź ją co miesiąc przez wiosnę i lato, gdy rośnie, używając zbilansowanego lub niskoazotowego nawozu płynnego w połowie zalecanego stężenia. Pomiń nawożenie zimą i ogólnie postępuj łagodnie, ponieważ nadmiar azotu popycha roślinę w stronę liści zamiast kwiatów.
Przycinanie
Przycinaj wiosną, aby nadać jej kształt i utrzymać rozmiar w ryzach, i traktuj to zadanie jako wymagające największej ostrożności. Zakładaj rękawice i okulary ochronne, ponieważ przycięte pędy wydzielają żrący lateks i mają ostre kolce. Wykonuj czyste cięcia, chroń skórę przed kontaktem z sokiem i umyj narzędzia oraz ręce po zakończeniu pracy.
Przesadzanie
Przesadzaj ją do większej doniczki co 2 do 3 lat, albo za każdym razem, gdy korzenie owijają się przy dnie, a woda przelatuje na wylot. Przesadzaj wiosną do świeżej, żwirowej mieszanki w rękawicach, i nie ma potrzeby wybierać doniczki dużo większej, niż roślina naprawdę potrzebuje.
Rozmiar i rozstawa
W domu osiąga w ciągu wielu cierpliwych lat mniej więcej 60 do 180 cm wysokości, rozrastając się na szerokość 30 do 60 cm. Powolny wzrost utrzymuje ją w porządku, więc pojedyncza roślina szczęśliwie mieści się na parapecie, nie zajmując zbyt wiele miejsca.
Rozwiązywanie problemów
Niemal każde zachwianie u korony cierniowej sprowadza się do wody lub światła, a dobra wiadomość jest taka, że oba te elementy łatwo naprawić. Miękkie pędy oznaczają za dużo jednego, a skąpe kwitnienie zwykle za mało drugiego. Znajdź poniżej to, co pasuje do sytuacji, i wprowadź drobną zmianę, zanim problem zdąży przerodzić się w gnicie.
Żółknące liście i miękkie, papkowate dolne pędy
Gdy dolne pędy mięknie i zaczynają czernieć, masz do czynienia z gniciem pędów i korzeni, a przyczyną niemal zawsze jest woda zalegająca w glebie, która nie może się odwadniać. Nie panikuj, bo rośliny często wracają do zdrowia. Odłóż konewkę na bok, pozwól mieszance porządnie przeschnąć i odetnij wszystko, co papkowate, czystym, wyjałowionym ostrzem. Jeśli gnicie posunęło się dalej, niż trzeba, przesadź roślinę do świeżej, żwirowej mieszanki i poczekaj, aż gleba będzie zupełnie sucha, zanim znów podlejesz.
Rozwiązanie:
- Przestań podlewać i pozwól glebie całkowicie przeschnąć
- Usuń zgniłą tkankę wyjałowionymi narzędziami
- Jeśli gnicie jest zaawansowane, przesadź do świeżej, żwirowej, szybko odwadniającej się mieszanki
Bujny wzrost, ale mało kwiatów lub ich brak
Oto pocieszająca wiadomość: skąpo kwitnąca roślina zwykle po prostu potrzebuje więcej światła, ponieważ korona cierniowa kwitnie w zależności od jasności. Miejsce zbyt oddalone od słonecznego okna ją hamuje, a przesada z azotem tylko pogarsza sprawę, zachęcając do wzrostu liści zamiast przylistków. Przenieś ją w najbardziej słoneczne miejsce, jakie znajdziesz, najlepiej pełne słońce, i przejdź na łagodny, niskoazotowy nawóz w połowie zalecanego stężenia. Najprawdopodobniej zobaczysz reakcję.
Rozwiązanie:
- Przenieś w najjaśniejsze dostępne miejsce, najlepiej pełne słońce
- Przejdź na niskoazotowy nawóz w połowie zalecanego stężenia
Liście opadają późną jesienią i zimą
Jeśli kilka liści opada wraz z końcem jesieni, nie martw się, bo to często po prostu naturalny spoczynek i nie ma się czym przejmować, o ile pędy nadal są jędrne. Ogranicz podlewanie podczas tego cichego odpoczynku i wróć do zwykłej rutyny, gdy wiosną światło znów przybierze na sile. Ciepły, jasny dom sprawia, że opadanie liści jest łagodniejsze, więc masz mniej powodów do zmartwień.
Rozwiązanie:
- Ogranicz podlewanie podczas okresu spoczynku
- Wróć do normalnej pielęgnacji, gdy wiosną przybywa światła
Toksyczność
To roślina, z którą trzeba obchodzić się ostrożnie, choć nie ma się czego bać, gdy już poznasz jej osobliwości. Każdy pęd wydziela żrący, mleczny lateks, który parzy skórę i oczy oraz podrażnia jamę ustną i przewód pokarmowy, jeśli zostanie przeżuty, a ostre kolce dodają własne zagrożenie. Trzymaj ją dobrze poza zasięgiem zwierząt domowych i dzieci, i zakładaj rękawice oraz okulary ochronne za każdym razem, gdy ją przycinasz lub przenosisz.
Toksyczna dla
Koty · Psy · Konie · Króliki · Zwierzęta gospodarskie · Ptaki · Ludzie
Koty Toksyczne
Ciekawski kot, który nadgryzie pęd, kończy z pyskiem pełnym żrącego lateksu, więc obserwuj ślinienie, drapanie się po pysku i często wymioty. Sok, który trafi na sierść lub do oczu, pozostawia surowe, sączące się podrażnienie, a jeden z ostrych kolców może ukłuć wrażliwy nos.
Psy Toksyczne
Pies, który pogryzie roślinę, dostaje piekący pysk i żołądek, więc częste są obfite ślinienie, ból pyska, wymioty i nagła utrata apetytu. Lateks szczypie skórę i oczy wszędzie tam, gdzie ich dotknie, a kolce niosą realne ryzyko skaleczeń.
Konie Toksyczne
Ten sam żrący sok wywołuje pęcherze na wargach i w pysku oraz zaburza żołądek, więc koń, który obwąchuje lub gryzie roślinę, może się ślinić, odmawiać jedzenia i wykazywać oznaki kolki, podczas gdy kolce zaczepiają o miękki pysk.
Króliki Toksyczne
To roślina, którą warto bezpiecznie schować poza zasięgiem. Drażniący lateks podrażnia pysk królika oraz jego delikatny układ trawienny, a tak małe zwierzę ma bardzo niewiele marginesu na tego rodzaju rozstrój.
Zwierzęta gospodarskie Toksyczne
Bydło, kozy i owce, które skubią pędy, dostają piekący pysk i żołądek od soku zawierającego estry diterpenowe, co powoduje ślinienie, odmawianie jedzenia i rozstrój trawienny. Większość zwierząt gospodarskich omija kolczaste pędy, chyba że brakuje im innej paszy.
Ptaki Toksyczne
Żrący lateks jest równie nieżyczliwy dla ptaków, podrażniając dziób, pysk i wole, jeśli ptak dziobnie lub pogryzie pęd. Umieść roślinę tam, gdzie ptak domowy po prostu nie może się do niej dostać.
Ludzie Ostrożnie
Żadna część tej rośliny nie nadaje się do jedzenia, a prawdziwym zmartwieniem jest mleczny sok. Wywołuje piekące, pęcherzowe zapalenie skóry na odsłoniętej skórze i może spowodować poważny ból lub uszkodzenie, jeśli dostanie się do oczu, a kolce zadają ostre ukłucia, więc zakładaj rękawice i okulary ochronne oraz trzymaj roślinę z dala od małych dzieci.
Zakładaj rękawice ORAZ okulary ochronne podczas przycinania lub dotykania rośliny; pędy mają też ostre kolce, które przekłuwają skórę. Jeśli lateks zetknie się ze skórą, natychmiast zmyj go wodą z mydłem; jeśli dostanie się do oczu, od razu przepłucz je wodą. Trzymaj sadzonki i sok z dala od odsłoniętej skóry.
Numery alarmowe
Polska
Ośrodek toksykologiczny (Warszawa): 22 619 66 54
Odmiany
Korona cierniowa występuje w kilku nazwanych formach, od zgrabnych karłowatych po tajskie hybrydy o dużych przylistkach. Oto te, na które najprawdopodobniej się natkniesz.
Euphorbia milii var. splendens
To najsilniejsza i najbardziej zapalczywa odmiana z całej grupy, o większych, jaśniejszych czerwonych przylistkach na grubych pędach bardzo dobrze uzbrojonych w kolce.
'Short and Sweet'
Zgrabna, karłowata odmiana, która pozostaje wystarczająco mała, by zmieścić się na parapecie, i z łatwością zadomawia się w życiu domowym, co czyni ją łagodnym wyborem na pierwszą próbę.
Olbrzymia korona cierniowa (hybrydy tajskie)
Te hybrydy nagradzają cię niezwykle dużymi przylistkami w czerwieni, różu, żółci i ładnych, dwubarwnych mieszankach.
Jak rozmnażać
Korona cierniowa to jedna z łatwiejszych roślin do rozmnażania z sadzonek, o ile najpierw z odrobiną ostrożności zadbasz o żrący sok.
Sadzonki pędoweŁatwa
Wiosna lub wczesne lato, w okresie aktywnego wzrostu · 4 do 8 tygodni do ukorzenienia
Rozmnażanie tej rośliny jest wspaniale proste, a sadzonki to przyjazny sposób, by to zrobić, pobierane wiosną lub wczesnym latem, gdy roślina rośnie. Najpierw załóż rękawice i okulary ochronne, spłucz lub osusz żrący lateks z przeciętego końca, i pozwól sadzonce zabliźnić się przez kilka dni, zanim trafi do żwirowej, ledwie wilgotnej mieszanki. Trzymaj ją w cieple i jasnym miejscu, a korzenie zwykle pojawiają się po 4 do 8 tygodniach.
Mity
Kolorowe, czerwone części to prawdziwe kwiaty rośliny.
To łatwe do założenia, ale te jaskrawoczerwone, różowe lub żółte „łopatki” to przylistki, zmodyfikowane liście, a nie płatki. Prawdziwe kwiaty to maleńkie skupiska ukryte w ich środku, tak małe i niepozorne, że umykają większości oczu na tle całej tej kolorystyki.
Korona cierniowa to rodzaj kaktusa.
Z tymi wszystkimi kolcami z pewnością gra tę rolę, ale należy do rodziny wilczomleczowatych (Euphorbiaceae) i rośnie jako sukulent, a nie kaktus. Wyraźnym znakiem jest mleczny lateks, który wydziela po przecięciu, czego żaden kaktus nie robi, a ten sok jest w dodatku żrący.