De belangrijkste nadelen van zelfwaterende potten komen neer op vier punten. Ze kosten meer bij aanschaf, wegen veel als ze gevuld zijn, zijn niet geschikt voor elk planttype en moeten regelmatig worden schoongemaakt. Deze potten werken geweldig voor dorstige planten, maar passen niet bij elke tuin.
De kosten lopen snel op als je meerdere exemplaren nodig hebt. Een zelfwaterende plantenbak in het middensegment kost €25 tot €40, twee tot drie keer de prijs van een eenvoudige terracotta pot. NC State Extension merkt op dat een heel terras vullen met deze potten prijzig wordt. De nadelen wat betreft kosten worden erger als goedkope modellen na een paar seizoenen scheuren. Dan koop je dubbel. Gelproducten die als budgetalternatief worden verkocht werken ook niet goed.
Ik ontdekte het verborgen onderhoud op de harde manier. Na zes maanden hard kraanwater in mijn kruidentuin op het aanrecht haalde ik de tank uit elkaar voor een schoonmaakbeurt. Een dikke witte korst van mineralen bedekte de binnenwanden. De aanslag begon de lont te verstoppen, waardoor mijn basilicum minder water kreeg dan ik dacht. Problemen met zelfwaterende potten zoals deze verschijnen nooit in advertenties. Je moet het reservoir elke 3 tot 4 maanden doorspoelen als je hard kraanwater hebt.
Een vriendin had hetzelfde probleem met algengroei in haar doorzichtige reservoir. Het groene slijm blokkeerde de lont na slechts vier maanden. Ze moest de hele plantenbak uit elkaar halen om het schoon te maken. Donkergekleurde reservoirs helpen algen te voorkomen, maar je moet ze nog steeds volgens schema doorspoelen.
Het gewicht verrast de meeste mensen. Een zelfwaterende plantenbak van 20 liter vol vochtige aarde en een gevulde tank kan meer dan 18 kilo wegen. Hem verplaatsen om de zon te volgen of naar binnen te halen voor de winter wordt al snel een klus. Als je een huurwoning hebt met een gewichtslimiet op het balkon, kan een rij gevulde potten de draagkracht overschrijden.
De constante vochtigheid die deze potten bieden schaadt planten die zijn geëvolueerd voor droge periodes. Vetplanten, cactussen, lavendel en rozemarijn hebben allemaal grond nodig die tussen de gietbeurten door uitdroogt. Hun wortels nemen snel water op tijdens regen en rusten vervolgens in droge grond tot de volgende bui. Een reservoir houdt de grond continu nat, waardoor de wortels van deze soorten wegrotten. Je kunt het vochtgehalte niet laag genoeg instellen voor planten die droge periodes nodig hebben.
Standaardpotten zijn logischer in een paar duidelijke gevallen. Kies voor terracotta of klei als je vetplanten of kruiden zoals rozemarijn kweekt. Kies voor lichtere potten als je je planten vaak verplaatst. Zelfwaterende plantenbakken verdienen hun prijs voor dorstige tropische planten, basilicum en tomaten die de hele zomer flink drinken.
Koop eerst één zelfwaterende plantenbak en test hem met een plant waarvan je weet dat die constant water nodig heeft. Houd bij hoe vaak je de tank schoonmaakt gedurende 3 tot 4 maanden. Als het onderhoud acceptabel aanvoelt en de plant het goed doet, koop er dan meer. Deze proefperiode laat je de voordelen afwegen tegen de extra kosten en moeite voordat je volledig investeert.
Lees het volledige artikel: Zelfwaterende plantenbakken: de complete gids
