Większość popularnych roślin na żywopłot dzieli się na dwie grupy, a wybór grupy załatwia połowę roboty, zanim wykopiesz pierwszy dołek. Po stronie zimozielonych masz bukszpan, cis, ostrokrzew, tuję, laurowiśnię i ligustr. Po stronie liściastych — buk, grab, głóg i lilak. Te same nazwy wracają w kolejnych poradnikach z prostego powodu. Znoszą strzyżenie, latami trzymają kształt i znajdziesz je na stole w prawie każdym centrum ogrodniczym.
Dróżka za moim domem pachnie w każdym październiku mokrą ściółką z liści. Buk zwyczajny stoi w środku tego mieszanego rzędu i przez całą zimę trzyma brązowe liście, a głóg dwie rośliny dalej stoi nagi i czarny. Dwa z tych buków posadziłem sam. Coś w tym żywopłocie zawsze choruje, a mimo to nigdy nie było w nim wyrwy. Potwierdza to doradztwo Iowa State University Extension. Żywopłoty wielogatunkowe lepiej znoszą problemy z owadami i chorobami niż jednogatunkowe, a gatunki rodzime są pierwszym wyborem tam, gdzie da się je zdobyć.
Zimozielone rośliny na żywopłot pokazują, co potrafią, w styczniu, gdy wszystko wokół to gołe patyki. Cis daje się strzyc w zwartą, ciemną ścianę i żyje bardzo długo, dlatego wciąż widuje się go przy przykościelnych cmentarzach i w starych ogrodach otoczonych murem. Bukszpan strzyże się na niskie obramowanie, dość zwarte na ogród węzłowy. Ostrokrzew stawia kolce na granicy, przez którą nikt nie ma przechodzić, a jego owoce karmią ptaki późną zimą. Tuja układa się w wąską kolumnę na ciasny pas przy domu, laurowiśnia wypuszcza duże, błyszczące liście, które zasłaniają widok mniejszą liczbą roślin, a ligustr robi zwykłą zieloną robotę najmniejszym kosztem.
Many evergreens will not resprout from leafless wood. An overgrown yew or arborvitae has to be brought back over several seasons, not cut to a stump in one go.
Żywopłot z gatunków liściastych zrzuca liście, co brzmi jak wada, dopóki nie zobaczysz, co dostajesz w zamian. Strzyżony buk i grab trzymają suche liście przez zimę, więc osłona robi się miedziana, a nie naga. Głóg tworzy cierniową barierę, która zawraca zwierzęta gospodarskie i daje schronienie gniazdującym ptakom. Lilak jest tym luźnym. To bardziej krzew kwitnący niż ściana i pasuje na granicę, której nigdy nie zamierzasz strzyc w prostą linię. Nagie pędy przepuszczają też zimowe światło do tego, co rośnie za nimi, a w małym ogrodzie to światło ma swoją wartość.
To, którą z popularnych roślin na żywopłot wybierzesz, ma mniejsze znaczenie niż to, jak gęsto je posadzisz. Decyduje wielkość docelowa, a rozmiar doniczki, którą przynosisz do domu, nie mówi zupełnie nic. Krzew, który kończy na 1,8 do 2,4 m, sadzi się w żywopłocie nieformowanym co 0,6 do 1,2 m. Ten, który zmierza do 2,4 do 3,7 m, potrzebuje 1,2 do 1,8 m odstępu między roślinami. Zagęść je, a krzewy przez całe życie będą walczyć ze sobą o ten sam kawałek ziemi.
Posadź mieszany żywopłot z trzech czy czterech gatunków, a szkodnik, który w rzędzie jednogatunkowym zrobiłby wyrwę, dosięgnie tylko tych roślin, którymi się żywi. To cały argument za mieszaniem gatunków. USDA NRCS stawia gatunkowi na żywopłot dwa wymagania. Musi być dostosowany do stanowiska i nie może być żywicielem szkodników ani chorób, które zagrażają uprawom w sąsiedztwie. Zanim złożysz zamówienie, sprawdź więc, z czym walczy sad albo pole obok, i kupuj to, co już dobrze rośnie przy ogrodzeniach w okolicy.
Przeczytaj cały artykuł: Żywopłoty: jak sadzić, formować i utrzymać gęstość